Een eenmanszaak tijdelijk pauzeren: wat zijn je opties?

5 min leestijd
eenmanszaak pauseren

Een eenmanszaak pauzeren bestaat officieel niet als optie bij de Kamer van Koophandel. Je kunt je onderneming niet tijdelijk op non-actief zetten via een formele procedure. Wat je wél kunt doen, is je activiteiten feitelijk stopzetten terwijl je ingeschreven blijft staan. Dat biedt ruimte om later weer op te starten zonder opnieuw in te schrijven.

Wat pauzeren in de praktijk betekent

Stoppen met ondernemen terwijl je inschrijving actief blijft, noemen we ook wel een slapende eenmanszaak. Je factureerde niets, hebt geen actieve klanten en verricht geen werkzaamheden voor je onderneming. De inschrijving bij de KvK blijft gewoon staan, net als je btw-nummer.

Dat klinkt eenvoudig, maar er kleven verplichtingen aan. Je blijft btw-aangifte doen bij de Belastingdienst, ook als je niets te melden hebt. Dat zijn kwartaalaangiften met nullen, maar het overslaan ervan leidt tot boetes. Hetzelfde geldt voor de inkomstenbelasting: ook een jaar zonder inkomsten moet je opgeven.

Wat je verder geregeld moet hebben voordat je pauzeert:

  • Openstaande facturen innen of overdragen
  • Lopende contracten met klanten afwikkelen of opzeggen
  • Zakelijke abonnementen en software evalueren op nut tijdens de pauze
  • Beroepsaansprakelijkheidsverzekering tijdelijk aanpassen of opschorten
  • Zakelijke bankrekening open houden of kosten vergelijken

Belastingverplichtingen tijdens een pauze

Zolang je ingeschreven staat bij de KvK, ben je ondernemer voor de Belastingdienst en gelden alle bijbehorende verplichtingen. Dat betekent niet automatisch dat je belasting betaalt, maar wel dat je aangifte doet. Bij geen omzet en geen aftrekposten betaal je ook niets, maar de aangifte zelf is verplicht.

De kleineondernemersregeling (KOR) kan interessant zijn tijdens een pauze. Als je verwacht dat je omzet onder de € 20.000 per jaar blijft, kun je je aanmelden voor de KOR. Je hoeft dan geen btw meer te berekenen en geen btw-aangifte te doen. Let op: aanmelden doe je minimaal vier weken voor het begin van een nieuw kwartaal.

De zelfstandigenaftrek vervalt als je niet aan het urencriterium voldoet. Dat criterium ligt op 1.225 uur per kalenderjaar. Wie zijn eenmanszaak pauzeert, haalt die grens vrijwel nooit. Je verliest daarmee een flinke fiscale aftrekpost, wat doorwerkt in je inkomstenbelasting.

Eenmanszaak pauzeren met personeel

Heb je één of meer werknemers in dienst, dan maakt dat de situatie wezenlijk ingewikkelder. Je kunt de activiteiten van je eenmanszaak niet zomaar stilleggen zonder je verplichtingen als werkgever na te komen. Salarissen, sociale premies en eventuele ontslagvergoedingen lopen gewoon door.

Bij een tijdelijke terugval in werk kun je een beroep doen op werktijdverkorting via de NOW-regeling, als die op dat moment actief is. Is dat niet het geval, dan zijn je opties beperkter. Overleg met een arbeidsrechtadvocaat of HR-specialist is in die situatie geen luxe maar een noodzaak, zeker als je langer dan een paar weken wil pauzeren.

Hoe lang kun je een eenmanszaak laten sluimeren?

Er is geen wettelijke maximumtermijn voor een slapende eenmanszaak. Je kunt je inschrijving jarenlang actief houden zonder activiteiten te ontplooien. De KvK heft daar geen bezwaar tegen, zolang je inschrijfgegevens kloppen en je de jaarlijkse bijdrage betaalt.

Bij Zakenredactie zien we dat een pauze van langer dan twaalf maanden in de meeste gevallen beter kan worden omgezet in een officiële uitschrijving. Opnieuw inschrijven kost weinig moeite en de kosten van een slapende inschrijving lopen over tijd op. Bovendien voorkom je dat je aangifte- en administratieverplichtingen zich opstapelen.

Voor een korte pauze van drie tot zes maanden is de slapende constructie praktisch. Je behoudt je KvK-nummer, je btw-nummer en je zakelijke naamsbekendheid. Opdrachtgevers die je wil terugwinnen, hoeven je niet als een nieuwe partij te behandelen.

Uitschrijven als alternatief

Uitschrijven bij de KvK is de meest definitieve optie, maar ook de schoonste. Je verplichtingen komen na de uitschrijfdatum te vervallen, op de eindaangifte na. Die eindaangifte dien je in voor het jaar waarin je uitschrijft, inclusief de maanden dat je nog actief was.

Opnieuw inschrijven kost € 50 en kan binnen een dag geregeld zijn via de KvK-website of een KvK-kantoor. Je krijgt een nieuw KvK-nummer en een nieuw btw-nummer. Dat is een klein nadeel als je bestaande relaties hebt die al jaren met je oude gegevens werken, maar voor de meeste sectoren vormt dat geen echte drempel.

Overweeg uitschrijven in elk geval als:

  • Je langer dan twaalf maanden geen activiteiten verwacht
  • Je vaste lasten de kosten van een lege inschrijving niet rechtvaardigen
  • Je onzeker bent of je ooit terugkeert naar dit type onderneming
  • Je gebruik wil maken van sociale voorzieningen waarvoor ondernemerschap een belemmering vormt

Praktische stappen voor wie tijdelijk stopt

Een geordende pauze begint met een overzicht van alle lopende verplichtingen. Zet die naast elkaar voordat je stopt, niet achteraf. Zo voorkom je dat je pas drie maanden later ontdekt dat een automatische incasso nog steeds loopt of dat een klant nog een openstaande afspraak verwacht.

  1. Informeer actieve klanten en zet lopende projecten netjes af of draag ze over
  2. Controleer alle lopende contracten en abonnementen op opzegtermijnen
  3. Meld je aan voor de KOR als je verwacht dat de omzet de komende periode onder € 20.000 blijft
  4. Pas je zakelijke verzekeringen aan op de nieuwe situatie en vraag om een lager premietarief
  5. Zet een herinnering voor je eerstvolgende btw-aangifte, ook als die nihil is
  6. Bewaar je administratie minstens zeven jaar, ook tijdens en na de pauze

Bij Zakenredactie raden we aan om ook je boekhouder of administratiekantoor te informeren over de pauze. Die kunnen de aangifte tijdig indienen en voorkomen dat je door onoplettendheid een boete oploopt terwijl er toch al geen inkomsten zijn.

Inkomsten tijdens de pauze

Wie zijn eenmanszaak pauzeert maar toch wat klussen blijft doen, zit in een grijs gebied. Incidentele inkomsten zijn toegestaan, maar zodra je structureel werkt voor opdrachtgevers, verwacht de Belastingdienst dat je ook als ondernemer opereert. De grens is niet scherp in wetgeving vastgelegd, maar in de praktijk kijkt de Belastingdienst naar regelmaat, winstoogmerk en het aantal opdrachtgevers.

Incidentele inkomsten tijdens een pauze geef je op als resultaat uit overige werkzaamheden in je aangifte inkomstenbelasting. Dat is belast, maar je betaalt geen btw over bedragen die onder de KOR-grens blijven als je die regeling hebt aangevraagd. Zo kun je toch iets verdienen zonder de volledige ondernemer-administratie te activeren.

Inhoudsopgave

Over de auteur

Robin de Winter schrijft over de wereld achter bedrijven en organisaties. Van veranderende arbeidsverhoudingen tot economische ontwikkelingen en ondernemerschap: vooral de verhalen achter zakelijke beslissingen spreken Robin aan. Voor Zakenredactie.nl worden die onderwerpen vertaald naar heldere artikelen met oog voor de bredere context.r